AURA

Opłaty za zezwolenia na alkohol: prawdziwa arytmetyka

Polski lokal ma osobne zezwolenie alkoholowe na każdą z trzech grup napojów i płaci za każde osobną opłatę roczną. Poniżej progu sprzedaży opłata wynosi 525, 525 albo 2100 zł; powyżej progu staje się 1,4% lub 2,7% ubiegłorocznej sprzedaży tej grupy. Każda kwota odczytana z samej ustawy — wraz z tą jedną, której w ustawie nie ma.

Opublikowano
20 min czytania3973 słów

Najważniejsze wnioski

  • Trzy grupy napojów oznaczają trzy osobne zezwolenia i trzy osobne opłaty roczne: do 4,5% z piwem, powyżej 4,5% do 18% z wyjątkiem piwa, powyżej 18%.
  • Poniżej progu sprzedaży opłata jest stała: 525 zł, 525 zł i 2100 zł. Grupa środkowa ma dokładnie te same liczby co pierwsza.
  • Powyżej progu opłata to 1,4%, 1,4% i 2,7% ubiegłorocznej sprzedaży tej grupy; progi wynoszą 37 500 zł, 37 500 zł i 77 000 zł.
  • Przełączenie nie jest większą z dwóch wartości: przy 77 000 zł procent daje 2079 zł, o 21 zł mniej niż opłata podstawowa, a do 2100 zł wraca dopiero około 77 778 zł.
  • Opłatę za rok liczy się z ubiegłorocznej sprzedaży, więc przekroczenie progu w środku roku zmienia opłatę przyszłoroczną, a nie tegoroczną.
  • Spóźniona rata lub spóźnione oświadczenie kosztują dopłatę 30% opłaty podstawowej; fałszywe dane w oświadczeniu kosztują zezwolenie i trzy lata.

Restaurator w Polsce potrzebuje osobnego zezwolenia dla każdej z trzech grup napojów, a każde zezwolenie ma własną opłatę roczną. Poniżej progu sprzedaży opłata jest kwotą stałą; powyżej progu staje się procentem ubiegłorocznej sprzedaży tej grupy. Zarówno progi, jak i stawki wyznacza sama ustawa.

Każda kwota na tej stronie pochodzi z jednego dokumentu: ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, Dz.U. 2023 poz. 2151. Czytamy ją w tekście ujednoliconym Kancelarii Sejmu, stan na 23 lipca 2026 (otwarty 28 sierpnia 2026) — czyli w redakcji z naniesionymi zmianami, a nie w brzmieniu ogłoszonym w 2023 roku, które nowelizacji Dz.U. 2026 poz. 875 jeszcze nie zna. Wyciągnęliśmy tekst i przeczytaliśmy zdania, w których stoją liczby. Nic poniżej nie jest przepisane z artykułu branżowego — a jedna kwota, którą artykuły branżowe powtarzają bez końca, w ustawie nie występuje wcale.

Trzy grupy napojów, trzy osobne zezwolenia, trzy osobne opłaty

4,5%
Grupa napojów — podział według zawartości alkoholu, którym posługuje się ustawa: do 4,5% wraz z piwem; powyżej 4,5% do 18% z wyjątkiem piwa; powyżej 18%.

Każda grupa ma własne zezwolenie i własną opłatę.

Zezwolenie wydaje wójt (burmistrz, prezydent miasta) właściwy ze względu na lokalizację punktu sprzedaży (art. 18 ust. 1), osobno na każdą z trzech grup (art. 18 ust. 3). Lokal, w którym leje się piwo, wino i wódkę, ma trzy zezwolenia i płaci trzy opłaty, a nie jedną licencję z trzema haczykami.

Dwa następstwa są arytmetyczne, a nie urzędnicze. Wartość sprzedaży liczy się oddzielnie dla każdego rodzaju napoju (art. 11¹ ust. 9), więc bar ma rocznie trzy liczby sprzedaży, a nie jedną. A zezwolenie na sprzedaż w miejscu sprzedaży wydaje się na czas oznaczony nie krótszy niż 4 lata (art. 18 ust. 9) — to koszt roczny powtarzalny przez kilka lat, a nie bilet wstępu.

Czego ta strona nie obejmuje

Arytmetyka opłaty jest krajowa i mieszka w jednej ustawie. To, co lokalne, nazywa ta sama ustawa, i warto wiedzieć dokładnie, gdzie biegnie granica. Rada gminy ustala w drodze uchwały maksymalną liczbę zezwoleń na swoim terenie, odrębnie dla każdej z trzech grup napojów i odrębnie dla sprzedaży w miejscu sprzedaży oraz poza nim (art. 12 ust. 1). Ta sama rada może ograniczyć nocną sprzedaż napojów przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży, między godziną 22:00 a 6:00 (art. 12 ust. 4).

Jedno i drugie to uchwały konkretnej rady, więc odpowiedź dla twojego adresu istnieje — po prostu nie jest liczbą, którą może wydrukować strona ogólna. Tak samo z liczeniem dni w pierwszym roku: ustawa ustala proporcję i na tym się zatrzymuje. Ta strona może zrobić co innego — sprawić, żeby w chwili, gdy dostaniesz odpowiedź lokalną, było już wiadomo, ile to kosztuje rocznie i na litrze, i żeby do zaskoczenia kolejką nie doszło zaskoczenie arytmetyką.

Jedna zmiana czeka w kolejce i lepiej znać ją wcześniej, niż odkryć ją w urzędzie. Zezwolenia z art. 18 ust. 3 organ zezwalający wydaje po uzyskaniu pozytywnej opinii gminnej komisji rozwiązywania problemów alkoholowych o zgodności lokalizacji punktu sprzedaży z uchwałami rady gminy (art. 18 ust. 3a) — a w dzisiejszym brzmieniu ustawa nie stawia tej komisji żadnego terminu. Nowelizacja Dz.U. 2026 poz. 875 dodaje art. 18 ust. 3aa: komisja ma na opinię 30 dni od dnia otrzymania żądania, a milczenie liczy się na korzyść wnioskodawcy — dosłownie „Nieprzedstawienie opinii w tym terminie uważa się za przedstawienie pozytywnej opinii." Przepis wchodzi w życie 1 stycznia 2027 r. i do tej daty nie obowiązuje. Poza nim obie redakcje ustawy — ogłoszona w 2023 roku i dzisiejsza ujednolicona — w niczym, na czym stoi ta strona, się nie różnią: kwoty, progi, stawki, raty i terminy zostają bez zmiany.

Opłata podstawowa: trzy kwoty, które lokal płaci poniżej progu

Opłata podstawowa — stała kwota roczna dla lokalu, którego sprzedaż danej grupy w roku poprzednim nie przekroczyła progu. Z tekstu ustawy: 525 zł, 525 zł i 2100 zł.

Art. 11¹ ust. 2 ustala te kwoty i wymaga wniesienia ich na rachunek gminy przed wydaniem zezwolenia. Dotyczą przedsiębiorców rozpoczynających działalność (art. 11¹ ust. 3), a w latach kolejnych tak samo każdego, czyja sprzedaż danej grupy została poniżej progu (art. 11¹ ust. 6).

GrupaOpłata podstawowaPróg sprzedażyStawka powyżej progu
Do 4,5% i piwo525 zł37 500 zł1,4%
Powyżej 4,5% do 18%, z wyjątkiem piwa525 zł37 500 zł1,4%
Powyżej 18%2100 zł77 000 zł2,7%

Środkowy wiersz jest tym, który streszczenia najczęściej przekręcają. W ustawie ma te same trzy liczby co wiersz pierwszy.

4,5%
Różni się wyłącznie definicja grupy — powyżej 4,5% do 18%, z wyjątkiem piwa.

Piwo zostaje w grupie pierwszej niezależnie od mocy.

Te zezwolenia nie podlegają opłacie skarbowej (art. 11¹ ust. 10), więc za pierwszą należnością nie chowa się druga.

Płatne przed wydaniem zezwolenia, a nie po pierwszym miesiącu handlu

Brzmienie art. 11¹ ust. 2 stawia wpłatę przed dokumentem. Dla lokalu otwierającego się z trzema grupami to 525 + 525 + 2100 = 3150 zł wychodzące z konta, zanim naleje się pierwszą lampkę i zanim kasa wypracuje cokolwiek, z czego można to zapłacić. Jeśli zezwolenie zaczyna się w środku roku, reguła proporcjonalna z art. 11¹ ust. 8 obniża kwotę, ale nie przesuwa momentu: obniżona kwota nadal jest należna z góry.

Ma to znaczenie, bo to jeden z niewielu kosztów otwarcia, którego nie da się wynegocjować, rozłożyć ani odroczyć, a wypada w tych samych tygodniach co kaucja, wykończenie lokalu i pierwsze zamówienie towaru. Lokal, który układa kartę barową późno, poznaje tę liczbę późno. Kolejność jest odwrotna: zdecyduj, które z trzech grup naprawdę zamierzasz sprzedawać, zanim zamkniesz budżet otwarcia, bo każda dołożona grupa to w nim osobna pozycja.

Próg sprzedaży: gdzie kończy się kwota stała, a zaczyna procent

Próg sprzedaży — wartość sprzedaży danej grupy w roku poprzednim, powyżej której opłata przestaje być kwotą stałą: 37 500 zł dla dwóch pierwszych grup, 77 000 zł dla trzeciej.

Progi stoją w art. 11¹ ust. 5, a o całym rachunku decydują trzy szczegóły tego zdania. Próg dotyczy roku poprzedniego, nie bieżącego. Dotyczy punktu sprzedaży, nie firmy. I dotyczy jednej grupy, więc lokal może być w tym samym roku poniżej progu na wódce i powyżej na piwie.

Dlatego opłaty nie da się zgadnąć z rachunku sąsiada. Ten sam obrót, inny udział grup, inna suma. Nie istnieje coś takiego jak przeciętny koszt zezwoleń alkoholowych dla restauracji, a każda liczba podana jako taka jest średnią z rzeczy niepowiązanych.

Dwa lokale pokazują to lepiej niż wywód. Oba sprzedały w zeszłym roku alkoholu za 120 000 zł. Pierwszy to piwiarnia: 110 000 zł na piwie, 6000 zł na winie, 4000 zł na wódce. Piwo jest powyżej swojego progu, więc ta grupa kosztuje 0,014 × 110 000 = 1540 zł; wino i wódka są poniżej, więc kosztują podstawowe 525 zł i 2100 zł. Razem 4165 zł. Drugi to bar koktajlowy z tą samą sumą rozłożoną odwrotnie: 20 000 zł piwa, 10 000 zł wina, 90 000 zł wódki. Piwo i wino są poniżej progów, po 525 zł każde; wódka powyżej, więc 0,027 × 90 000 = 2430 zł. Razem 3480 zł.

Ten sam obrót alkoholem, różnica 685 zł, i żadnej z tych liczb nie da się wyprowadzić z drugiej. Zapytaj sąsiada, ile płaci, a dostaniesz uczciwą odpowiedź o innym biznesie.

Dwie stawki, 1,4% i 2,7%, i do której grupy każda należy

1,4%
Opłata procentowa — opłata jako udział w ogólnej wartości ubiegłorocznej sprzedaży danej grupy: 1,4% dla dwóch pierwszych grup, 2,7% dla grupy powyżej 18%.

Opłata za grupę = Opłata podstawowa, jeśli ubiegłoroczna sprzedaż tej grupy nie przekroczyła progu; w przeciwnym razie Stawka × ubiegłoroczna sprzedaż tej grupy

  • Opłata podstawowa — 525, 525 albo 2100 według grupy, zł;
  • Stawka — udział bez miana: 0,014 albo 0,027;
  • ubiegłoroczna sprzedaż tej grupy — wartość sprzedaży napojów tej grupy w tym punkcie sprzedaży w poprzednim roku kalendarzowym, zł.

Szew jest gładki w dwóch grupach, a w trzeciej ma wgłębienie

Tu arytmetyka zwraca poniesiony trud, a powszechny skrót myślowy „opłata to większa z dwóch wartości" okazuje się nieprawdziwy.

W dwóch pierwszych grupach gałęzie spotykają się dokładnie: 0,014 × 37 500 zł = 525,00 zł, czyli opłata podstawowa co do grosza. Przekroczenie progu o złotówkę podnosi opłatę płynnie.

W trzeciej się nie spotykają. 0,027 × 77 000 zł = 2079,00 zł — o 21 zł mniej niż opłata podstawowa 2100 zł. Lokal, który sprzedał wódki za 77 001 zł, płaci 2079,03 zł, czyli mniej niż lokal ze sprzedażą 77 000 zł. Do kwoty 2100 zł opłata wraca dopiero przy 2100 ÷ 0,027, czyli około 77 778 zł. Wgłębienie jest małe, warte jakieś dwadzieścia złotych, i jest prawdziwą cechą tej arytmetyki. Strona, która obiecuje prawdziwą arytmetykę, a potem to wygładza, warta jest mniej niż brak strony.

Kwota, której w ustawie nie ma

Przeszukaj cały tekst za 1050 w dowolnym zapisie, a nie znajdziesz nic.

0,5%
Poszukaj stawki 0,5% od sprzedaży — też nic.
0,5%
Jedyne 0,5% w ustawie stoi w art. 46 ust. 1 i definiuje, co jest napojem alkoholowym według zawartości objętościowej; pozostałe dwa 0,5 w tym samym artykule to promile alkoholu we krwi, czyli stan nietrzeźwości.

Ze stawką od sprzedaży nie ma wspólnego nic.

Ta nieobecność jest pomiarem, nie wspomnieniem, i liczy się tylko wtedy, gdy da się pokazać, że sonda, która zwróciła zero, w ogóle widzi.

1,4%
Ta sama sonda na tym samym wyciągniętym tekście znajduje 525 dwa razy, 2100 raz, 1,4% cztery razy i 2,7% dwa razy.

Zero z ślepego sprawdzenia i zero ze sprawdzenia widzącego wyglądają na ekranie identycznie; wartość ma właśnie dowód widzenia. To ta sama dyscyplina, która w ogóle czyni liczbę automatyczną godną zaufania i dzieli raport, według którego można działać, od raportu, który się tylko czyta — wywód stoi w automatyzacji raportowania.

Jeśli gdzieś przeczytałeś 1050 zł jako opłatę za zezwolenie na wódkę, potraktuj to jako liczbę, której pochodzenia nikt nie umie wskazać.

Co się dzieje, gdy sprzedaż przekracza próg w środku roku

Nic, w roku przekroczenia. Opłatę za rok kalendarzowy liczy się z ubiegłorocznej sprzedaży, więc bar, który w sierpniu mija 37 500 zł sprzedaży piwa, płaci nadal tyle, ile wynikało z poprzedniego roku. Przekroczenie pokaże się w opłacie za rok następny, przez oświadczenie składane do 31 stycznia.

Jeden przypadek nie jest pełnym rokiem. W roku nabycia lub utraty ważności zezwolenia opłatę wnosi się w wysokości proporcjonalnej do okresu ważności zezwolenia (art. 11¹ ust. 8). Ustawa ustala proporcję i nie przesądza, jak liczyć dni, więc konwencja liczenia dni należy do organu zezwalającego; kształt arytmetyki nie. Zezwolenie ważne 92 dni z 365 przy opłacie 525 zł daje 525 × 92 ÷ 365 = 132,33 zł, a przy 2100 zł daje 529,32 zł.

Obok stoją dwa mniejsze przypadki. Zezwolenie jednorazowe, do dwóch dni, kosztuje 1/12 rocznej opłaty (art. 18¹ ust. 3): 43,75 zł i 175 zł.

1,4%
A zezwolenie na wyprzedaż posiadanych, zinwentaryzowanych zapasów po wygaśnięciu zezwolenia liczy się według stawek procentowych, a nie kwot podstawowych — 1,4%, 1,4% i 2,7% wartości sprzedaży zinwentaryzowanych zapasów (art. 18⁴ ust. 2).

Trzy raty w roku i cena jednej spóźnionej

Opłatę wnosi się w każdym roku kalendarzowym objętym zezwoleniem w trzech równych ratach w terminach do 31 stycznia, 31 maja i 30 września, albo jednorazowo do 31 stycznia (art. 11¹ ust. 7). Przy kwotach podstawowych to 175 zł trzy razy dla każdej z niższych grup i 700 zł trzy razy dla wódki.

Rozpisane jako kalendarz dla lokalu z trzema zezwoleniami, który został poniżej wszystkich progów, wygląda to tak: 175 + 175 + 700 = 1050 zł do 31 stycznia, te same 1050 zł do 31 maja, te same jeszcze raz do 30 września. Trzy identyczne wypłaty, bez odsetek i bez faktury, która by o nich przypomniała. Alternatywa dopuszczona tym samym przepisem to 3150 zł jednorazowo do 31 stycznia — w sumie tyle samo, tylko o dwie daty mniej do przegapienia.

Dla lokalu powyżej progów rata to jedna trzecia tego, co dała gałąź procentowa, więc kwoty zmieniają się z roku na rok, a daty nie. To praktyczny powód, żeby liczyć opłatę w styczniu, a nie w tygodniu płatności: oświadczenie i pierwsza rata mają wspólny termin, a rata liczy się właśnie z oświadczenia.

Niezapłacona rata to nie sprawa odsetek.

30%
Zezwolenie wygasa w razie niedopełnienia obowiązku zapłaty w terminie (art. 18 ust. 12 pkt 5), a wygaśnięcie następuje 30 dni po upływie terminu, chyba że w ciągu tych 30 dni rata zostanie wniesiona powiększona o 30% tej opłaty (art. 18 ust. 12b) — 157,50 zł dla niższej grupy i 630 zł dla wódki.

Odczytane jako ciąg, terminy są bezlitosne, ale nie zawiłe. Rata jest wymagalna w swojej dacie. Następnego dnia nie dzieje się nic. Trzydzieści dni później zezwolenie wygasa — chyba że w ciągu tych trzydziestu dni rata została wniesiona wraz z dopłatą. W środku nie ma uznaniowości i nie ma wniosku do złożenia; okno albo się zamyka, albo nie.

Boli nie dopłata. Przedsiębiorca, któremu zezwolenie wygasło z tego powodu, może wystąpić o nowe nie wcześniej niż po upływie 6 miesięcy od dnia wydania decyzji (art. 18 ust. 13). Pół roku z zamkniętą półką wódek kosztuje więcej niż wszystkie opłaty z tej strony razem wzięte. Trzy daty w roku to dokładnie ta rzecz, która powinna przychodzić sama, a nie być pamiętana — po to są raporty składające się same.

Oświadczenie o sprzedaży: co je popiera i ile kosztuje pomyłka

Lokal, który w roku poprzednim sprzedawał alkohol, składa do 31 stycznia pisemne oświadczenie o wartości sprzedaży poszczególnych rodzajów napojów alkoholowych w punkcie sprzedaży w roku poprzednim (art. 11¹ ust. 4). Na tym dokumencie stoi cała gałąź procentowa.

Ustawa nazywa obowiązek i termin, a nie dokument, który popiera zadeklarowaną liczbę. W praktyce liczba musi dać się odtworzyć z twojej własnej ewidencji sprzedaży, w podziale na grupy, dla jednego punktu, za jeden rok kalendarzowy. Jeśli raporty z kasy dają jedną pozycję „alkohol", masz liczbę, której nie obronisz; rozbicie karty barowej na trzy grupy ustawowe to praca na jeden wieczór. To samo rozbicie sprawia, że analityka po lokalach baru w ogóle coś znaczy, i jest dobrym pierwszym kandydatem, gdy zastanawiasz się, od czego zacząć automatyzację.

  • Za późno. Jeśli oświadczenie nie zostanie złożone w terminie, zezwolenie wygasa 30 dni po upływie terminu, chyba że w ciągu tych 30 dni zostanie złożone wraz z jednoczesnym dokonaniem opłaty dodatkowej w wysokości 30% opłaty określonej w art. 11¹ ust. 2 (art. 18 ust. 12a). Ta dopłata liczy się od kwoty podstawowej nawet dla lokalu, który płaci procent.
  • Nieprawda. W razie przedstawienia fałszywych danych w oświadczeniu organ zezwalający cofa zezwolenie (art. 18 ust. 10 pkt 5), a o nowe można wystąpić nie wcześniej niż po upływie 3 lat od dnia wydania decyzji (art. 18 ust. 11).

Spóźnienie to dopłata. Nieprawda to trzy lata.

1,4%
Zaniżenie sprzedaży, żeby zaoszczędzić 1,4% z niej, jest jedną z najgorszych transakcji dostępnych w tym biznesie.

Koszt zezwolenia na litr: własna miarka zamiast rachunku sąsiada

Koszt zezwolenia na litr — twoja własna miara: roczna opłata za grupę podzielona przez objętość tej grupy sprzedaną w tym samym roku. Normy dla niej nie ma i być nie powinno; istnieje po to, żeby opłatę dało się zestawić z własną marżą.

Koszt zezwolenia na litr = Roczna opłata za grupę ÷ Litry tej grupy sprzedane

  • Roczna opłata za grupę — kwota z poprzedniego wzoru, zł;
  • Litry tej grupy sprzedane — objętość sprzedana w roku, za który liczona jest opłata, litry.

Udział opłaty w sprzedaży grupy = Roczna opłata za grupę ÷ Sprzedaż tej grupy

  • obie wielkości dotyczą jednej grupy i jednego roku, zł, więc wynik jest udziałem bez miana.

Weź bar z ubiegłorocznymi liczbami: piwo i napoje niskoalkoholowe 220 000 zł przy 14 000 litrów, wino 60 000 zł przy 3000 litrów, wódka 72 000 zł przy 1800 litrów.

GrupaSprzedaż ubiegłorocznaOpłataOpłata na litrUdział w sprzedaży
Do 4,5% i piwo220 000 zł3080 zł0,22 zł1,400%
Powyżej 4,5% do 18%60 000 zł840 zł0,28 zł1,400%
Powyżej 18%72 000 zł2100 zł1,17 zł2,917%
Razem352 000 zł6020 zł—1,710%

Wiersz z wódką jest tu najciekawszy. Sprzedaż 72 000 zł leży poniżej progu 77 000 zł, więc opłata to podstawowe 2100 zł — a jako udział w sprzedaży daje to 2,917%, czyli więcej niż 2,7%, które ten sam bar płaciłby, sprzedając więcej. Poniżej progu udział maleje wraz ze wzrostem sprzedaży; powyżej progu udział jest płaski i równy stawce. Mała karta wódek jest proporcjonalnie najdroższa w utrzymaniu zezwolenia.

Gdzie ta opłata siedzi w koszcie drinka, a gdzie nie

Nie siedzi w koszcie zmiennym drinka. Tegoroczna opłata została ustalona ubiegłoroczną sprzedażą; nalanie jeszcze jednej lampki nie zmienia jej o nic. Wpisanie jej w koszt porcji tak samo jak płynu i dekoracji daje liczbę na porcję, która rusza się przy każdej zmianie wolumenu — czyli definicję liczby, którą nie da się wyceniać.

Należy do rocznych kosztów stałych prowadzenia baru i wchodzi w porcję wyłącznie tą metodą, którą i tak już rozkładasz koszty stałe. Kiedy decydujesz, ile ma kosztować drink, właściwą grupą jest ta, o której mówi food cost w restauracji. Kiedy decydujesz, które pozycje karta ma w ogóle zachować, arytmetyką jest inżynieria menu, a opłata na litr jest w tej tabeli uprawnioną dodatkową kolumną.

Jedno zastrzeżenie o mianowniku. Procent z ustawy stosuje się do zadeklarowanej wartości sprzedaży w takiej postaci, w jakiej stoi. Kiedy zestawiasz opłatę z własną marżą, wiedz, czy liczba sprzedaży, z którą porównujesz, zawiera podatek — to jedno pytanie zmienia wnioski, a wywód stoi w obrocie brutto czy netto.

Dwie sąsiednie strony tego działu są w pisaniu i jeszcze nieopublikowane: zatwierdzenie lokalu i HACCP oraz koszt energii w restauracji. Odnośniki zaczną działać, gdy strony staną się żywe.

Czym ta opłata różni się od akcyzy i od podatku obrotowego

Trzy różne rzeczy nazywa się w jednej rozmowie „opłatą od alkoholu", a na tej stronie stoi tylko jedna z nich.

Akcyza jest podatkiem od towaru. Rozlicza ją producent albo importer, wyżej w łańcuchu, i zanim butelka trafi do twojego magazynu, siedzi już w cenie zakupu. Jako lokal jej nie liczysz, nie deklarujesz i nie płacisz — ty ją kupujesz. Jej wielkość idzie za tym, co kupujesz, a nie za tym, co sprzedajesz, i należy do kosztu płynu.

Podatek obrotowy idzie za tym, co sprzedajesz, w okresie, w którym sprzedajesz, i przechodzi przez twoje ceny. Skaluje się w sposób ciągły: sprzedaj dwa razy więcej, a podwoi się.

Opłata za zezwolenie nie robi ani jednego, ani drugiego. To należność administracyjna za prawo korzystania z zezwolenia, jej wysokość na dany rok jest ustalona przed początkiem tego roku, a wewnątrz roku jest całkowicie niewrażliwa na wolumen. Ma też przeznaczenie, którego dwie pozostałe nie mają: wpływy finansują gminne programy profilaktyki i nie mogą być przeznaczone na inne cele (art. 18²).

Praktyczna konsekwencja jest modelowa. Akcyza należy do kosztu porcji. Podatek obrotowy należy do mostu między wartościami brutto i netto. Opłata za zezwolenie nie należy do żadnego z tych miejsc — należy do rocznego bloku kosztów stałych, a potraktowanie jej jako kosztu na drink daje liczbę zmieniającą się przy każdej zmianie wolumenu, czyli dokładnie tę własność, której dana wejściowa do wyceny mieć nie może.

Co policzyć, zanim poszerzysz kartę barową

Dostawienie półki wódek do lokalu, który sprzedaje tylko piwo i wino, nie jest decyzją za 2100 zł. To decyzja o tym, na której gałęzi opłaty znajdziesz się w przyszłym roku i w kolejnym.

Kolejność jest krótka. Weź ubiegłoroczną sprzedaż rozbitą na trzy grupy; jeśli tego rozbicia nie masz, zrób je najpierw, bo wszystko poniżej od niego zależy. Policz opłatę dla każdej grupy według obu gałęzi i zobacz, która stosuje się do ciebie. Podziel każdą opłatę przez sprzedane litry i postaw wynik obok swojej marży na litrze. Dopiero potem zapytaj, co nowa karta zrobi z przyszłoroczną sprzedażą każdej grupy, i powtórz kroki na tych liczbach. Scenariusz przeliczony przed decyzją kosztuje jeden wieczór; ten sam scenariusz po kupieniu półki kosztuje rok zezwolenia.

Dwa progi warte znacznika w twoich liczbach

1,4%
Przekroczenie 37 500 zł na piwie oznacza, że przyszłoroczna opłata za piwo staje się 1,4% sprzedaży zamiast 525 zł — przy sprzedaży 220 000 zł to 3080 zł, prawie sześć razy więcej niż kwota podstawowa.
2,7%
Przekroczenie 77 000 zł na wódce oznacza to samo przy 2,7%, z opisanym wyżej wgłębieniem w punkcie przekroczenia.

Żadne z tych zdarzeń się nie zapowiada; oba widać na miesiące wcześniej w narastającej sumie, i po to jest warstwa finansowa, i do tego służy kalkulator na własnych liczbach, a nie arkusz, którego nikt nie otwiera.

Gdzie to pilnowanie ma mieszkać, to osobna sprawa z prawdziwą odpowiedzią: czasem nowa warstwa systemu, czasem jeszcze jeden raport na warstwie, którą już masz. Wybór rozłożony jest w CRM czy ERP, strona cenowa w ile kosztuje automatyzacja procesów, a wersja lokalowa w automatyzacji restauracji.

Najczęściej zadawane pytania

Ile zezwoleń na alkohol potrzebuje polska restauracja?

Tyle, ile ma grup napojów w karcie. Zezwolenia wydaje się oddzielnie na napoje do 4,5% wraz z piwem, na napoje powyżej 4,5% do 18% z wyjątkiem piwa oraz na napoje powyżej 18% (art. 18 ust. 3). Lokal lejący piwo, wino i wódkę ma trzy zezwolenia i płaci trzy opłaty; lokal z samym piwem ma jedno.

Jakie są opłaty podstawowe dla poszczególnych grup napojów?

525 zł dla grupy do 4,5% i piwa, 525 zł dla grupy powyżej 4,5% do 18% z wyjątkiem piwa oraz 2100 zł dla grupy powyżej 18% (art. 11¹ ust. 2). Wnosi się je na rachunek gminy przed wydaniem zezwolenia, a w latach kolejnych te same kwoty obowiązują każdy lokal, którego sprzedaż danej grupy została poniżej progu.

Przy jakiej sprzedaży opłata staje się procentem?

Powyżej 37 500 zł ubiegłorocznej sprzedaży dla każdej z dwóch niższych grup i powyżej 77 000 zł dla grupy powyżej 18% (art. 11¹ ust. 5). Próg mierzy się dla punktu sprzedaży, dla grupy napojów i wobec poprzedniego roku kalendarzowego, więc jeden lokal może być w tym samym roku powyżej progu na jednej grupie i poniżej na innej.

Która stawka dotyczy piwa i napojów niskoalkoholowych?

1,4% ogólnej wartości ubiegłorocznej sprzedaży tej grupy. Te same 1,4% dotyczą grupy środkowej, napojów powyżej 4,5% do 18% z wyjątkiem piwa; stawka 2,7% należy wyłącznie do grupy powyżej 18%. Piwo zostaje w grupie pierwszej niezależnie od mocy, więc mocne piwo rzemieślnicze nie przenosi lokalu do grupy środkowej.

Czy naprawdę istnieje opłata 1050 zł za zezwolenie na alkohol?

Nie w ustawie. Przeszukaliśmy pełny wyciągnięty tekst Dz.U. 2023 poz. 2151 za 1050 w dowolnym zapisie i nie znaleźliśmy ani jednego wystąpienia, podczas gdy to samo szukanie na tym samym tekście znajduje 525, 2100, 1,4% i 2,7% tam, gdzie mają stać. Kwota krąży bez możliwego do wskazania źródła; budżetuj trzema kwotami, które ustala ustawa.

Jak zestawić koszt zezwolenia z marżą na drinku?

Podziel roczną opłatę za grupę przez litry tej grupy, które sprzedałeś, i postaw wynik obok swojej marży na litrze. To przelicza kwotę urzędową na jednostkę, w której podejmujesz decyzje cenowe. Drugim użytecznym widokiem jest udział opłaty w sprzedaży grupy: poniżej progu maleje wraz ze wzrostem sprzedaży, powyżej progu jest płaski i równy stawce.

Co dzieje się z opłatą, gdy sprzedaż przekracza próg w środku roku?

Tegoroczna opłata się nie zmienia, bo policzono ją z ubiegłorocznej sprzedaży. Przekroczenie zgłasza się w oświadczeniu do 31 stycznia i zmienia opłatę za rok następny. Jedyne dzielenie roku w ustawie dotyczy roku nabycia lub utraty ważności zezwolenia, gdzie opłatę wnosi się proporcjonalnie do okresu ważności (art. 11¹ ust. 8).

Policz koszt zezwolenia na litr dla każdej ze swoich trzech grup i postaw go obok marży na litrze — stopień na progu zwykle tłumaczy, dlaczego bar nagle podrożał. Resztę arytmetyki, którą polski lokal musi trzymać w porządku, zebrano w dziale dla restauracji, a zaczyna się ona od tego samego nawyku: otwórz źródło, przeczytaj zdanie, w którym stoi liczba, i dopiero potem wstaw ją do budżetu.

Powiązane usługi

Strony tematyczne

W tym dziale

Zobaczmy to na Twoich liczbach

Opowiedz, jak dziś wygląda obsługa zgłoszeń u Ciebie — ile ich jest, kto je odbiera, gdzie się gubią. Aura przejdzie z Tobą ten proces krok po kroku i pokaże, co da się zdjąć z człowieka, a czego nie warto ruszać.

Porozmawiaj z Aurą

Otworzy się strona główna z Aurą. Powiedz nazwę firmy — spojrzy na nią w danych publicznych i pokaże, co widzi klient. Bez obietnic wyniku.

Wolisz napisać? marketing@auraglobal-merchants.com

Drugi krok

Sprawdźmy, czy Aura pasuje do Twojego lokalu

Nie bierzemy każdego — najpierw patrzymy na procesy, sprzedaż i obecne systemy i uczciwie mówimy, czy w ogóle jest sens, żebyśmy wchodzili. Kilka pytań, jakieś pięć minut.

Przejdź kwalifikację →